Տղամարդու վերարտադրողական առողջությունը մեծապես կախված է սերմնաբջիջների որակից և քանակից։ Շատ հաճախ անպտղության պատճառները չեն կապված միայն գենետիկ կամ լուրջ հիվանդությունների հետ․ առօրյա պարզ սովորություններն էլ կարող են խաթարել սերմնաբջիջների կենսունակությունը։
1. Ծխախոտի և ալկոհոլի օգտագործում
-
Ծխախոտը պարունակում է տոքսիններ, որոնք նվազեցնում են սերմնաբջիջների շարժունակությունը և վնասում դրանց ԴՆԹ-ն։
-
Ալկոհոլի հաճախակի օգտագործումը խանգարում է հորմոնալ հավասարակշռությանը՝ իջեցնելով տեստոստերոնի մակարդակը, ինչն անմիջականորեն ազդում է սերմնաբջիջների արտադրության վրա։
2. Անառողջ սննդակարգ
-
Չափից շատ արագ սնունդ և բարձր յուղայնությամբ կերակուրներ առաջացնում են օքսիդատիվ սթրես, որը վնասում է սերմնաբջիջների կառուցվածքը։
-
Վիտամինների ու միկրոտարրերի՝ հատկապես ցինկի, սելենի և վիտամին B12-ի պակասը նվազեցնում է սերմնաբջիջների որակը։
3. Նստակյաց կենսակերպ
-
Երկար ժամեր նստած անցկացնելու հետևանքով ամորձիների շրջանում բարձրանում է ջերմաստիճանը։ Սերմնաբջիջների նորմալ զարգացումը պահանջում է մարմնի միջինից ցածր ջերմաստիճան, և անգամ 1-2°C բարձրացումը կարող է վնասել դրանց։
-
Ֆիզիկական պասիվությունը նաև նպաստում է ավելորդ քաշին, ինչը ևս կապված է հորմոնալ խանգարումների և անպտղության հետ։
4. Հաճախակի սթրես
-
Սթրեսի ժամանակ օրգանիզմում բարձրանում է կորտիզոլ հորմոնի մակարդակը, որը ճնշում է տեստոստերոնի արտադրությունը։
-
Տևական հոգնածությունն ու անքնությունը նույնպես նվազեցնում են սերմնաբջիջների քանակը։
5. Տեխնոլոգիական սովորություններ
-
Լափթոփի երկարատև պահումը ծնկներին կամ սմարթֆոնի գերբարձր ճառագայթմանը ենթարկվելը կարող է բարձրացնել ջերմաստիճանը կամ առաջացնել օքսիդատիվ վնաս սերմնաբջիջներին։
-
Նույնը վերաբերում է սաունաների և տաք լոգանքների հաճախակի օգտագործմանը։
6. Դեղորայքի և հավելումների չարաշահում
-
Որոշ հակաբիոտիկներ, ստերոիդներ և անաբոլիկ հավելումներ վնասում են սերմնաբջիջների ձևավորմանը։
-
Ինքնաբուժումն ու վերահսկողության բացակայությունը այս հարցում հատկապես վտանգավոր են։
Ինչպես պաշտպանել վերարտադրողական առողջությունը
-
Սահմանափակել ծխախոտն ու ալկոհոլը։
-
Հետևել հավասարակշռված սննդակարգի՝ ապահովելով օրգանիզմը վիտամիններով և միկրոտարրերով։
-
Պահպանել ֆիզիկական ակտիվություն և խուսափել երկարատև նստակյաց վիճակից։
-
Կարգավորել քունը և նվազեցնել սթրեսը։
-
Խուսափել բարձր ջերմաստիճանի ազդեցությունից աճուկի շրջանում։
-
Դեղորայք և հավելումներ օգտագործել միայն բժշկի խորհրդով։
Վերարտադրողական առողջությունը սկսվում է առօրյա սովորություններից։ Փոքր փոփոխություններն անգամ կարող են զգալիորեն բարձրացնել տղամարդու պտղաբերությունը և կանխել անպտղության բազմաթիվ դեպքեր։







